آرتیکولاتور تنها وسیلهای در لابراتوار است که قرار است حرکت فک بیمار را بازسازی کند، بنابراین هر خطایی در انتخاب یا تنظیم آن مستقیماً به شکل تماسهای زودرس و اصلاح اکلوژن روی صندلی دندانپزشک ظاهر میشود. در عین حال گرانترین دستگاه همیشه بهترین انتخاب نیست، چون بخش زیادی از کارهای روزمرهی یک لابراتوار به قابلیتهای یک آرتیکولاتور تمامتنظیم نیازی ندارند. این راهنما کمک میکند سطح مناسب برای کار خودتان را انتخاب کنید.
سه کلاس اصلی و کاری که هرکدام انجام میدهند
آرتیکولاتور لولایی یا غیرقابل تنظیم فقط یک محور باز و بسته شدن دارد. این دستگاه هیچ حرکت جانبی و پیشروندهای را بازسازی نمیکند، بنابراین کاربرد آن محدود به کارهایی است که در آنها فقط ارتفاع تماس اهمیت دارد.
آرتیکولاتور با مقادیر میانگین یک قدم جلوتر است. زاویهی مسیر کندیلی و زاویهی بنت در آن روی یک عدد میانگین جمعیتی ثابت شده و قابل تغییر نیست، اما همین مقدار باعث میشود حرکت پیشرونده و جانبی تا حد قابل قبولی شبیهسازی شود. برای بخش بزرگی از کارهای تکواحدی همین سطح کافی است.
آرتیکولاتور نیمهتنظیم امکان تنظیم زاویهی مسیر کندیلی و زاویهی بنت را بر اساس رکورد همان بیمار میدهد. این کلاس، انتخاب استاندارد لابراتوارهایی است که کار پروتز کامل و بازسازی چندواحدی انجام میدهند.
آرتیکولاتور تمامتنظیم علاوه بر موارد بالا مسیر کندیلی را به صورت سهبعدی و بر اساس رکوردهای پانتوگرافیک بازسازی میکند. این دستگاهها برای بازسازیهای گستردهی تمامدهان و کارهای تحقیقاتی طراحی شدهاند و استفاده از آنها بدون رکورد کامل بیمار عملاً هیچ مزیتی نسبت به نیمهتنظیم ندارد.
آرکون یا غیرآرکون
این دو اصطلاح به محل قرارگیری اجزای کندیلی اشاره دارند و تفاوتشان بیشتر از آنکه به نظر برسد اهمیت دارد.
در طراحی آرکون کرهی کندیلی روی بازوی پایینی و حفرهی کندیلی روی بازوی بالایی قرار میگیرد، درست مشابه آناتومی واقعی فک. مزیت عملی این طراحی آن است که با باز شدن آرتیکولاتور، زاویهی مسیر کندیلی ثابت میماند، بنابراین آنچه در حالت باز میبینید همان چیزی است که در حالت بسته اتفاق میافتد.
در طراحی غیرآرکون این ترتیب برعکس است و مسیر کندیلی به بازوی پایینی متصل میشود. این طراحی معمولاً پایدارتر است و هنگام مافلگذاری و پرس، بازوها راحتتر در جای خود میمانند، اما با باز شدن دستگاه رابطهی زاویهای تغییر میکند. برای کار پروتز متحرک این موضوع مشکلی ایجاد نمیکند و بسیاری از لابراتوارها به همین دلیل غیرآرکون را ترجیح میدهند، ولی برای کار پروتز ثابت و مومیسازی اکلوزال، آرکون انتخاب دقیقتری است.
بدون فیسبو، آرتیکولاتور نیمهتنظیم نصف کارش را انجام میدهد
نکتهای که اغلب نادیده گرفته میشود این است که تنظیمپذیری آرتیکولاتور تنها زمانی به کار میآید که کست بالا در موقعیت درستی نسبت به محور لولایی نصب شده باشد، و این کار وظیفهی فیسبو است. اگر کست بالا با چشم و بر اساس میانگین نصب شود، شعاع چرخش آرتیکولاتور با شعاع چرخش فک بیمار متفاوت خواهد بود و هر تغییری در ارتفاع عمودی، خطای اکلوزالی میسازد.
برای خرید و اطلاعات بیشتر در مورد فیس بو اینجا کلیک کنید
به بیان ساده، خرید یک آرتیکولاتور نیمهتنظیم بدون تهیهی فیسبو، هزینه کردن برای قابلیتی است که استفاده نخواهد شد. اگر بودجه محدود است، یک آرتیکولاتور با مقادیر میانگین به همراه فیسبو نتیجهی بهتری از یک نیمهتنظیم بدون فیسبو میدهد.
مقایسهی سطوح
| نوع کار | حداقل کلاس لازم | فیسبو |
|---|---|---|
| روکش تکواحدی خلفی | مقادیر میانگین | توصیه میشود |
| بریج کوتاه | مقادیر میانگین یا نیمهتنظیم | لازم است |
| پروتز کامل و چیدن دندان | نیمهتنظیم | لازم است |
| پارسیل با اتچمنت | نیمهتنظیم | لازم است |
| بازسازی تمامدهان | نیمهتنظیم یا تمامتنظیم | ضروری است |
| ریتینر و پلاک ارتودنسی | لولایی | لازم نیست |
چهار موردی که هنگام خرید باید بررسی شوند
- سیستم نصب کست. صفحات مغناطیسی جدا شدن و بستن دوبارهی کست را سریع میکنند و در کارهایی که چند بار باید کست را بردارید تفاوت زمانی محسوسی میسازند. صفحات پیچی ارزانترند اما هر بار بستن، احتمال جابهجایی جزئی دارد.
- قفل سنتریک و پین قدامی. این دو قطعه بیشترین سایش را در طول عمر دستگاه تجربه میکنند. قفلی که با فشار انگشت کمی بازی دارد، یعنی موقعیت سنتریک قابل اعتماد نیست.
- در دسترس بودن قطعات یدکی. صفحات نصب، پین قدامی و میز گاید قدامی قطعاتی هستند که با گذشت زمان باید تعویض شوند. آرتیکولاتوری که قطعات آن در بازار موجود نیست، پس از چند سال از چرخهی کار خارج میشود.
- سازگاری صفحات با دستگاههای موجود لابراتوار. اگر قرار است چند آرتیکولاتور همزمان استفاده شوند، یکسان بودن استاندارد صفحات نصب باعث میشود کست بدون نصب مجدد بین دستگاهها جابهجا شود.
نگهداری و کنترل دورهای
آرتیکولاتور یک ابزار مکانیکی است و مثل هر ابزار مکانیکی دیگری با استفاده دقت خود را از دست میدهد. سه کنترل ساده بیشتر مشکلات را پیش از آنکه به کار منتقل شوند پیدا میکنند.
اول اینکه با بسته بودن قفل سنتریک و تماس پین قدامی با میز، نباید هیچ حرکتی بین دو بازو احساس شود. دوم اینکه گچ باقیمانده روی سطح صفحات نصب باید کاملاً پاک شود، چون یک لایهی نازک گچ خشکشده کافی است تا ارتفاع عمودی تغییر کند. سوم اینکه بهتر است هر چند وقت یکبار دقت دستگاه با یک کست آزمایشی که موقعیت آن مشخص است بررسی شود، بهویژه پس از هر جابهجایی دستگاه.
پیچهای تنظیم زاویه را نیز پس از هر بار تغییر، دوباره سفت کنید. شل ماندن این پیچها یکی از دلایلی است که یک آرتیکولاتور سالم به تدریج نتایج غیرقابل تکرار میدهد.
جمعبندی
پیش از انتخاب، فهرست کارهایی را که در سه ماه گذشته انجام دادهاید مرور کنید. اگر بیشتر آنها تکواحدی بودهاند، یک آرتیکولاتور با مقادیر میانگین به همراه فیسبو انتخاب اقتصادی و کافی است. اگر پروتز کامل یا بازسازی چندواحدی بخش ثابتی از کار شماست، نیمهتنظیم آستانهی واقعی است و پایینتر از آن به اصلاح روی صندلی منجر میشود. تمامتنظیم تنها زمانی توجیه دارد که امکان تهیهی رکوردهای کامل بیمار وجود داشته باشد.
برای دیدن مدلهای موجود و مقایسهی مشخصات آنها به شلف آرتیکولاتور شیوادنت مراجعه کنید. اگر برای انتخاب بین دو مدل تردید دارید، نوع کار غالب لابراتوارتان را به ما بگویید تا راهنمایی کنیم.
